Beleggingsstrategie aanpassen aan komende bearmarkt?

De beurzen zijn een lang weekend dicht, dus een goed moment om je beleggingsstrategie weer eens door te nemen.

In welke fluctuaties geloof jij, welke markttrends zie je en welke ontwikkelingen kun je voorspellen? Goede vragen om met wat paaseitjes te overdenken. Nemen we gelijk even het verdere beursnieuws van afgelopen week door.

Gebruik je computermodellen voor je beleggingsstrategie?

computermodellen voor beleggingsstrategieEn geloof je die modellen dan ook? CNBC kwam deze week met een interessant verhaal over de beursmodellen van Goldman Sachs. Bij die bank – en ze zijn natuurlijk niet de enige – hebben ze hun economische kennis en ervaring verwerkt in computermodellen waarmee ze economische en beursontwikkelingen voorspellen. Die modellen waarschuwen op dit moment echter voor een aanstaande bearmarkt. Technisch heet het dat de Goldman Sachs bull/bear indicator boven de 70 procent staat. Goldman analisten zelf geven hierover aan dat dit normaliter betekent dat er een hoog risico is.

De indicator wordt onder andere berekend door te kijken naar het groei momentum, de rentecurves, inflatiecijfers, werkeloosheid en aandelenwaarderingen. En komt na al dat rekenwerk dus boven de 70 procent uit. Het bijzondere is dat de analisten hun eigen model niet geloven omdat het beeld vertekend wordt door de lage werkeloosheid en de sterke groeicijfers. Normaal leiden die tot hogere lonen en inflatie, maar in de huidige marktsituatie achten de analisten dat niet waarschijnlijk. Toch bijzonder dat ze het wel zo in hun modellen hebben gebouwd, maar niet willen geloven. Of heeft iedereen uiteindelijk toch meer vertrouwen in zijn eigen analyse dan in de kille rekensommen? En wat betekent deze – genegeerde – alarmbel voor jouw eigen beleggingsstrategie?

Gaan investeringen in duurzame energie pieken? En wie betaalt ze?

Veel nieuws rondom duurzame energie en de energietransitie. Minister Wiebes kondigde namens het kabinet aan dat de gaskraan in Groningen veel eerder dan gepland definitief dicht gaat. Tot 2030 bouwen we af en daarna komt er geen kubieke meter meer omhoog. En een brede coalitie van maatschappelijke organisaties – waaronder uiteraard de installatiebranche – bepleit een verbod op korte termijn van de traditionele cv-ketel. We zouden van hen massaal aan de warmtepomp moeten, een apparaat dat in ieder geval op dit moment nog vele malen duurder is. Het leidt tot interessante vragen die de Volkskrant vandaag eens duidelijk op een rijtje zetten. Want waar deze ontwikkelingen voor champagne zorgen bij bedrijven die ondernemen op het gebied van duurzame energie – zij kunnen gaan factureren – is er wel de steeds nijpender vraag wie die energietransitie gaat betalen?

Overig beursnieuws deze week

  • Eerder deze week gingen zowel in Azië als Amerika veel grote techfondsen omlaag door de angst dat het Facebook schandaal met Cambridge Analytica zou leiden tot veel strengere regelgeving. Inmiddels lijkt de paniek wat achter de rug.
  • Overigens gaat het bij technologiebedrijf Snap (van Snapchat) structureel niet goed. Er moeten nogmaals honderd mensen uit. Dit keer wordt de advertentieafdeling gereorganiseerd, eerder deze maand gingen er al 120 technici uit. Het lijkt op een ballon die leegloopt. Dit soort bedrijven zijn waarschijnlijk te smal qua aanbod voor een structurele toekomst.
  • TomTom zoekt een koper. Het bedrijf is niet zonder zorgen. De omzet van de navigatieapparatuur daalt omdat mensen hun smartphone of ingebouwde apparatuur gebruiken. Contracten met autofabrikanten compenseren dat deels en verder liggen er natuurlijk nieuwe mogelijkheden op het gebied van zelfrijdende auto’s. Al zitten die ontwikkelingen even in de dip na het recente dodelijke ongeluk met een zelfrijdende Uber taxi.
  • AkzoNobel was al enige tijd op zoek naar een koper voor de speciaalchemietak. Voor ruim 10 miljard euro zijn de Amerikaanse investeringsmaatschappij Carlyle en investeringsfonds GIC uit Singapore de nieuwe eigenaren.

Zijn bedrijven klaar voor GDPR?

Mei begint te naderen en dat is de maand waarin alle bedrijven in Europa zich aan de nieuwe GDPR-wetgeving moeten houden.

Als er bedrijven zijn die veel gevoelige klantgegevens beheren en daar misschien niet al te voorzichtig mee om gaan, wordt het tijd om ze als belegger in de gaten te houden. Staan er drama’s op stapel? Drama’s waarvan jij als belegger gebruik van kunt maken?

GDPR van kracht op 25 mei 2018

In Nederland kennen we het als de wet AVG (Algemene Verordening Gegevensbescherming), maar binnen Europa staat diezelfde wet bekend als GDPR: General Data Protection Regulation. Een nieuwe set van wetten die Europees breed gelden en eisen stellen aan de beveiliging door bedrijven en instanties van hun opgeslagen persoonsgegevens. Men mag bijvoorbeeld niet nodeloos informatie opslaan die helemaal niet nodig is. Ook moet overal toestemming voor worden gevraagd. Maar vooral de nieuwe boeteregeling valt op. Zo kan een bedrijf dat zich niet aan de regels houdt en persoonsgegevens op straat terecht laat komen, rekenen op gigantische boetes:

“Overtreedt een verantwoordelijke de beginselen of grondslagen van de AVG? Of de privacy rechten van de betrokkenen (de mensen van wie de organisatie gegevens verwerkt)? Dan kan de AP een boete opleggen van maximaal 20 miljoen euro. Of een boete van 4% van de wereldwijde jaaromzet, mocht dat bedrag hoger uitkomen.” (AVG uitleg op de site van de Autoriteit persoonsgegevens)

Facebook privacy schending als voorbeeld

wat betekent GDPR voor de facebook aandelenInteressant als we kijken naar het recente voorbeeld van een grove privacy schending. Vorige week werd duidelijk dat het databedrijf Cambridge Analytica grote hoeveelheden persoonlijke Facebook gegevens had gebruikt voor de verkiezingscampagnes van Donald Trump en de Brexit. Op basis van de data werden profielen gemaakt waarmee vervolgens de stemmers zeer persoonlijke boodschappen kregen die exact inspeelden op zaken die voor hun belangrijk waren. Facebook bleek op de hoogte, maar bleek twee jaar niets te hebben gedaan tegen dit illegale gebruik. Reden voor prominente Facebook gebruikers als Elon Musk en WhatsApp mede oprichter Brian Acton om afscheid te nemen van het sociale netwerk. Een actie die onder #DeleteFacebook veel navolging krijgt. Ook kelderde het aandeel Facebook aan de beurs.

Uiteraard krijgt deze muis ook nog een financiële staart. In 2017 had Facebook ruim 40 miljard dollar omzet. Het 4% GDPR boetebedrag zou 1,6 miljard dollar zijn. Dat lijkt me zelfs voor het bedrijf van Mark Zuckerberg geen fijne boete. Maar goed, dit is dan ook van vóór 25 mei, wellicht wordt het nog iets minder. Maar dat ze gaan betalen? Ik denk het wel.

Handelsoorlog VS-China van start?

Deze week werd bekend dat de Amerikaanse invoerheffingen op staal niet gelden voor Europa. Daar zit waarschijnlijk een hoop pragmatiek bij omdat Amerikaanse bedrijven volop speciaal Europees staal gebruiken dat ze zelf helemaal niet kunnen produceren. Daar stond tegenover dat Trump tegenover Azië en met name China de toon nog wat opvoerde. Of dat verstandig is, is vraag twee en veel beleggers zien dan ook met angst en beven een handelsoorlog tussen beide blokken tegenmoet. Wall Street dook dan ook zwaar de rode cijfers in de afgelopen week.

Beleggen in verhalen of in concrete plannen en resultaten?

Je hebt in de wereld bedrijven waarin mensen hard werken om op een winstgevende manier producten te maken, te verkopen of diensten te leveren. En je hebt bedrijven waar dat ook gebeurt, maar waar een deel van het zakelijk succes wordt behaald met een illusie die de voorman of -vrouw van het bedrijf probeert neer te zetten. Een fascinerend succesverhaal, waardoor de werkelijk resultaten van het bedrijf er minder toe lijken te doen.

Het failliet van Supertrash

Zoiets speelde bij Supertrash onder leiding van Olcay Gulsen. Jarenlang was zij synoniem met zakelijk succes. Totdat ze een maand geleden plotseling terugtrad als ceo en een crisismanager werd aangesteld. Inmiddels blijkt de zaak failliet, iets waar Quote ‘luis-in-haar-pels’ Sonny Motké niet verbaasd over is. Hij schreef al in februari een artikel waarin de vloer werd aangeveegd met Supertrash.

Voor jou als belegger is het een interessant fenomeen. Eigenaren en ceo’s die sterk op hun image leunen. Veranderen ze van patroon, krijgen ze plotseling andere interesses (TV carrières)? Dan wordt het tijd om nog eens kritisch naar het bedrijf te kijken. En uiteraard blijft altijd gelden: kijk naar de kale cijfers en de concrete plannen, die zeggen meer dan het boek, de presentatie of de hobby’s van de ceo.

Spotify aandelen vanaf 3 april te koop

De Spotify aandelen worden op 3 april genoteerd aan de beurs in New York. Dus mocht je kansen zien in de streaming muziek business dan is dit je kans. We kijken even wat uitgebreider naar Spotify en naar de andere beursnieuwtjes.

Spotify aandelen via direct notering aan de beurs

Het gaat bij deze beursgang niet om nieuwe Spotify aandelen. Het is een zogenaamde directe notering waarbij de huidige eigenaren Spotify aandelen via de beurs kunnen gaan verhandelen. Dan is het natuurlijk altijd interessant om te weten wie die Spotify aandeelhouders zijn en waarom ze van hun aandelen af zouden willen.

Bij een nieuwe aandelenemissie hoort altijd een roadshow en prospectus met alle informatie. Een directe notering is eenvoudiger, goedkoper en sneller maar mist ook zo’n informatiecampagne. Zo wordt de prijs van het Spotify aandeel bepaald op de introductiedag op basis van de geplaatste orders. Daarnaast zal Spotify de markt een week voor de beursgang informeren over de actuele financiële verwachtingen. De grootste muziekdienst ter wereld (4 miljard dollar omzet per jaar) draait sinds de start verlies door de grote investeringen en de muziekrechten die men betaalt.Spotify aandelen naar wallstreet

Overname Qualcomm door Broadcom van de baan

Regelmatig werd op de economiepagina’s van nieuwssites verslag gedaan over de op handen zijnde overname van chipmaker Qualcomm door de collega chipmaker Broadcom. Dat leek vooral een kwestie van tijd te zijn. Totdat deze week Donald Trump besloot dat de overname niet door mocht gaan. Dat was overigens geen spontane ‘trump-impuls-tweet’. Het besluit kwam op advies van de Amerikaanse overheidsinstantie CFIUS die buitenlandse overnamepogingen vooraf onderzoekt en in dit geval gevaren zag voor de staatsveiligheid. Overigens is Broadcom van oorsprong Amerikaans en heeft het bedrijf al aangegeven weer vanuit de huidige vestigingslocatie Singapore terug naar de VS te zullen verhuizen. Hoe serieus het staatsveiligheid argument is, is dan ook de vraag. Overigens gaat de Qualcomm overname van NXP Semiconductors wel gewoon door.

Google beperkt reclame voor cryptomunten

Google haalde deze week de voorpagina’s met het nieuws dat de zoekgigant haar advertentiebeleid voor risicovolle financiële producten heeft aangescherpt. Concreet betekent het dat bijvoorbeeld geen reclame op de zoekmachine meer mag worden gemaakt voor online exchanges voor de bitcoin, ethereum en andere cryptomunten. Het effect op deze munten was er direct, de koersen zakten. Grote online ondernemingen als Facebook en Google hebben steeds meer de aandacht van overheden en de publieke opinie. Bij dit soort zaken zijn ze nu soms strikter dan die overheden zelf. Deze reclame is in veel gevallen nog niet verboden, maar bij Google nu dus wel.

Meer beursnieuws deze week

  • Bij Unilever is de knoop doorgehakt. Het Nederlands-Britse concern heeft besloten het hoofdkantoor definitief in Rotterdam te vestigen. Unilever laat in het midden wat de argumenten precies zijn geweest. Maar zaken als Brexit, beschermingsconstructies tegen overnames en het voor multinationals gunstige belastingregime hebben ongetwijfeld meegespeeld.
  • Apple heeft een uitnodiging naar de internationale pers gestuurd voor een event op 27 maart. Voer voor speculaties natuurlijk en de geruchtenmolen draait dan ook volop. Mogelijk worden er een nieuwe iPhone SE, iPad en meerdere nieuwe Macs onthuld.
  • De EU wil 3 procent omzetbelasting gaan heffen bij internetgiganten als Google, Airbnb en Booking.com. Die belasting gaat naar de landen waar de gebruikers zijn gevestigd. Op dit moment omzeilen veel van deze bedrijven de lokale belastingen omdat de gebruikers weliswaar vanuit dat land gebruik maken van de diensten, maar het hoofdkantoor ergens anders is gevestigd. De regel zou gaan gelden voor bedrijven met 750 miljoen euro omzet wereldwijd, waarvan 50 miljoen euro in de EU. Het percentage kan nog wel wijzigen. Men kiest voor een omzetbelasting omdat de werkelijk gemaakte winst door allerlei constructies en interne verrekeningen vaak onduidelijk is. De omzet is relatief eenvoudiger te bepalen.
  • De topman van Volkswagen kondigde vorige week aan dat hij een revival van de dieselauto voorzag. Daar lijkt BMW minder van overtuigd. Dat bedrijf heeft in Duitsland aangekondigd dat BMW-leaserijders met een diesel die binnen 100 kilometer van een stad met een dieselverbod, hun auto mogen omruilen voor een benzine exemplaar.

Het einde van de dieselauto? Niet volgens Volkswagen

Tijdens de Geneva International Motor Show vroegen veel mensen zich af of het einde van de dieselauto er aankomt. Uitzondering daarop is autobouwer Volkswagen. Daar zien ze nog brood in het concept.

Volkswagen ziet geen einde van de dieselauto

einde van de dieselautoHoe ziet de toekomst van de dieselauto er eigenlijk uit? Iedereen beseft langzamerhand wel dat de toekomst van autorijden elektrisch zal zijn. Maar over hoe snel dat gebeurt, verschillen de meningen. Met name de dieselauto ligt onder vuur. Niet alleen vanwege de CO2 – daar heeft een benzineauto ook last van – maar ook vanwege de uitstoot van fijnstof. Vervolgens waren er allerlei – met name Duitse – fabrikanten die slimme software bedachten die de motor bij testen schoon lieten draaien. Eenmaal op de weg bleken de auto’s vervuilender dan menig klassieke dieselbak.

Door de groeiende aandacht voor fijnstof worden vervuilende diesels ook in steeds meer steden geweerd. Arnhem is volgende jaar de strengste stad in Nederland op dit gebied, Parijs wil diesels helemaal bannen en in Duitsland hebben steden meer vrijheid van de rechter gekregen om dieselauto’s te weren. NRC-journalist Carola Houtekamer verwacht in een podcast binnen 10 tot 15 jaar het volledige einde van de dieselauto in Europa.

Toch zijn er nog mensen die brood zien in diesel. Volkswagen topman Matthias Müller sprak in een interview met Bloomberg de verwachting uit dat de verkoop van dieselauto’s binnenkort weer zal gaan toenemen:

“Diesel will see a renaissance in the not-too-distant future because people who drove diesels will realize that it was a very comfortable drive concept (..) Once the knowledge that diesels are eco-friendly firms up in people’s minds, then for me there’s no reason not to buy one.”

De andere autofabrikanten denken daar duidelijk anders over. Een intrigerende vraag voor Volkswagen beleggers. Heeft ‘hun’ ceo gelijk en hebben ze straks als vrijwel enige een kip met gouden eieren? Of volgt over enige jaren ook voor de Duitse autogrootheid het einde van de dieselauto?

Beloningsbeleid topbestuurders zorgt voor boze politici, klanten en aandeelhouders

In Nederland zorgde ING voor een rel. Zo’n twee weken voor de verkiezingen als alle politici 24 uur per dag stand-by staan om werkelijk overal op te reageren, kondigde het bedrijf doodleuk aan dat de bank de beloning voor ceo Ralph Hamers met 50% wilde verhogen tot 3 miljoen euro per jaar. Politici reageerden furieus en ook ING-bankrekeninghouders lieten uiteraard van zich horen. Maar ook de Vereniging Van Effectenbezitters reageerde zeer kritisch:

“Volgens hem (president-commissaris van der Veer) is Hamers een topman uit de Eredivisie, maar wordt hij Jupiler League betaald. Dat is niet waar. Zijn beloning is voor Nederlandse begrippen echt Eredivisie, maar ING wil Champions League (..) Als Hamers zo’n hoge beloning wil, moet hij maar naar de Champions League gaan. Al moet ik nog maar zien of hij bij Goldman Sachs binnenkomt. De topmannen van zulke bedrijven zijn van een ander kaliber.” (adjunct-directeur Errol Keyner van de VEB tegen de NOS)

Overigens is het geen typisch Nederlands verschijnsel. In Amerika – waar men traditioneel minder moeite heeft met hoge beloningen voor topbestuurders – zijn Tesla beleggers woedend over de voorgestelde bonus voor oprichter Elon Musk. Hij kan een (extra, want hij bezit al 20%) aandelenpakket ter waarde van 2,6 miljard dollar krijgen als hij zijn doelstellingen haalt de komende jaren.

Meer beursnieuws week 4-10 maart 2018

  • Investeren in robotica? Kijk naar deze robot demonstratie en je bent direct overtuigd.
  • Chipfabrikant Intel werkt volgens analisten aan plannen voor overnames. Dat lijkt een reactie te zijn op de overnameactiviteiten van branchegenoten Qualcomm en Broadcom.
  • Lloyd Blankfein vertrekt volgens The Wall Street Journal eind van het jaar als topman van Goldman Sachs. Hij is een van de langstzittende bestuurders op Wall Street, en is niet onomstreden. De bank speelde een dubieuze rol voor en tijdens de bankencrisis. Onder andere door pakketten met rommelhypotheken te verkopen en tegelijkertijd te speculeren op een neergang van de huizenmarkt. Desondanks vond Blankfein dat zijn bank een maatschappelijk belang diende en het ‘werk van God’ deed. Niet iedereen zal hem missen. En Ralph Hamers van ING zal hem niet opvolgen, want die hebben ze dus met een salarisverhoging voor Nederland weten te redden.
  • Veel nieuws uit China tegenwoordig, maar ook luis in de Chinese pels Taiwan kent succesverhalen. iPhone fabrikant Foxconn gaat naar de beurs. Een notering aan de beurs van Shanghai kan de grootste beursintroductie in China betekenen sinds 2015. Naast Apple leverancier maakt het bedrijf ook veel andere elektronica.
  • Trump heeft zijn decreet over de importheffingen op staal ondertekend. Binnen twee weken worden de maatregelen van kracht, al is nog veel onduidelijk. Tegelijkertijd zijn de beurzen de afgelopen week alweer een beetje bijgekomen van de eerste schrik.

Handelsoorlog tussen Amerika en ‘Rest of the World’?

Donderdag maakte President Trump een besluit bekend dat de opmaat lijkt naar een regelrechte handelsoorlog. Het was niet zijn enige opmerkelijke uitspraak deze week, maar wel met afstand de meest verstrekkende.

Met name de staalsector maakt zich grote zorgen. Wat betekent dit voor de beurskoersen? Voor binaire beleggers is het tijd om scherp te zijn op buitenkansjes.

Handelsoorlog door Amerikaanse importheffingen?

handelsoorlog door importmaatregelen trumpNiet lang nadat Trump de eigen Republikeinse partij had geschokt met onverwacht felle kritiek op de National Rifle Association – de machtige wapenlobby organisatie is van oudsher een grote campagnesponsor van de partij – maakte hij een besluit bekend dat de wereld als geheel schokte. Hij voert invoerheffingen in op staal en aluminium.

Dit heeft een enorm effect op de wereldwijde economie. De Verenigde Staten importeren vandaag de dag grote hoeveelheden staal. Onder andere van bedrijven als ArcelorMittal, ThyssenKrupp en Tata Steel. Ook Aziatische producenten verkopen veel staal in Amerika. Deze import was Trump al tijdens de verkiezingscampagne een doorn in het oog. Want tegelijkertijd heeft de Amerikaanse staalindustrie het zwaar. Trump haalde dan ook veel stemmen in de Manufacturing Belt (Ohio en omliggende staten) die niet voor niets tegenwoordig Rustbelt wordt genoemd. Het zijn staten met veel zware industrie. Verouderd en vaak niet in staat te concurreren met de efficiëntere productie en lagere lonen in het buitenland. In de rustbelt is menigeen dan ook enthousiast over de maatregel van Trump. Op veel andere plaatsen ligt dat anders.

Europa furieus en dreigt ook met maatregelen.

Zo was men in Europa niet blij met de aankondiging van Trump. EU-voorzitter Jean-Claude Juncker staat erom bekend niet altijd even diplomatiek te reageren en suggereerde direct harde Europese tegenmaatregelen. Hij vertelde in een interview ook nog wel wat Amerikaanse producten te kennen waaronder bourbon, Harley Davidson en spijkerbroeken. Persbureau Reuters wist te melden dat de Europese Commissie een importheffing van 25 procent overweegt als de Amerikaanse plannen doorgaan. Daarop ging Trump nog een stapje verder door te melden dat hij nu ook importheffingen op Europese auto’s overweegt. Europese auto’s die overigens voor een groot deel in de VS worden gebouwd. Ook uit China kan Trump een reactie verwachten. De Chinezen exporteren staal maar importeren jaarlijks ook voor 12,4 miljard dollar aan Amerikaanse soja.

Amerikaanse auto-industrie ook bezorgd over handelsoorlog

Ook de eigen Amerikaanse auto-industrie reageerde bezorgd. Die is na de crisis onder Obama drastisch gemoderniseerd en heeft de weg omhoog weer gevonden. Dat betekent ook dat er gigantische hoeveelheden staal van goede kwaliteit nodig zijn en die halen die industrieën uiteraard op de plaats waar ze de beste kwaliteit staal voor de laagste prijs kunnen krijgen. Uiteindelijk kunnen duurdere Amerikaanse auto’s het resultaat zijn en daar zit niemand op te wachten.

Beursreactie op de dreigende handelsoorlog

De beurzen reageerden geschrokken en met name staalproducenten gingen onderuit. Voor veel beleggers is de vraag wat er de komende week gebeurt. Zakenbank Goldman Sachs adviseerde beleggers in Amerika zich alvast meer te richten op bedrijven met vooral binnenlandse omzetdoelstellingen. Zoals CVS Health, Public Storage, Verizon en Wells Fargo. Omgekeerd zal zo’n advies in Europa gelden voor bedrijven die minder direct zaken doen met de States. Genoeg uitzoekwerk dus voor binaire optie beleggers.

Ander beursnieuws deze week

In de schaduw van de dreigende handelsoorlog was er uiteraard meer te beleven op en rond de beurzen. Wat highlights:

  • Het Nederlandse bedrijf Alfen gaat naar de beurs. De huidige eigenaar Infestos gaat een deel van haar belang in de producent van laadpalen en andere slimme energiesystemen via het Damrak aan beleggers verkopen.
  • Eerder hadden we het al over de aanstaande beursgang van Spotify. Daarover is nu meer bekend. Het bedrijf heeft zich aangemeld bij de NYSE en zal onder de naam SPOT in de indexen verschijnen.
  • Eten blijven we altijd en dat in combinatie met voordelen uit de Amerikaanse belastingherziening zorgde voor een verviervoudiging van de winst bij Ahold Delhaize in het vierde kwartaal.
  • Chipmaker Qualcomm heeft aangegeven toch met Broadcom te willen praten over een overname. Dat klinkt als een toenadering maar Broadcom noemt het een vertragingstactiek. Qualcomm heeft namelijk gezegd als eerste stap mee te willen werken aan een boekenonderzoek. Broadcom zelf stelt echter daar helemaal geen behoefte aan te hebben.

 

NIBC beursgang komende week aangekondigd?

Komende week wordt de NIBC beursgang aangekondigd, wist persbureau Reuters vrijdag te melden. Een interessant beursgang voor beleggers. Ik ga er even wat verder op in en uiteraard ook op het verdere beursnieuws van deze week.

Waarom is NIBC beursgang interessant?

NIBC beursgang hoofdkantor den haagDe NIBC beursgang is goed nieuws voor het Damrak. Want – wellicht maandag al – zal de bank aankondigen dat ze een notering in Amsterdam aanvraagt. NIBC is eigendom van JC Flowers, een Amerikaanse investeringsmaatschappij. De bank had al eerder gemeld een beursgang te overwegen. De verwachte opbrengst bij zo’n NIBC beursgang zal zo’n 1,5 miljard tot 1,8 miljard euro bedragen.

De bank is met name actief in hypotheekverstrekking en leningen aan het MKB in Nederland, Duitsland en Groot-Brittannië. Overigens wilde JC Flowers de bank in 2008 al verkopen. Destijds zou het geheel voor 3 miljard euro naar de IJslandse Kaupthing Bank gaan. De crisis zette een streep door dat plan.

Beleggersvertrouwen in 2018 daalt volgen ING

Hoe zit het met het beleggersvertrouwen voor 2018 nu er nogal wat koersschommelingen hebben plaatsgevonden? ING publiceerde haar meest recente beleggersonderzoek afgelopen week. Het is wel eens positiever geweest, is de boodschap. Het vertrouwen van beleggers is het afgelopen jaar vrijwel voortdurend gestegen en daar was ook alle reden toe. In februari ziet ING echter een nadrukkelijke knik naar beneden. Dat heeft volgens de bank vooral te maken met de eerdere terugval in de koersen, die vooral werden veroorzaakt door angst voor rentestappen in Amerika. Bob Homan (hoofd ING Investment Office) is in het ING Persbericht duidelijk over het negatieve beurs sentiment:

“Dat is opvallend en onterecht. Het was juist de angst voor oplopende rentes, dankzij een goede economie, die de beurzen een stukje terugzette. Er is ook economisch niets veranderd nu beurzen weer op het niveau zijn van 3 maanden geleden. Ondanks dat een dergelijke terugval op de beurs een poosje terug was, hoort dit erbij en zouden beleggers dat als geen ander moeten weten.”

Het zegt wellicht iets over de vele nieuwe beleggers. Die hebben sinds hun start met beleggen nog geen terugslag meegemaakt en dan leidt een daling snel tot somberheid. Voor binaire optiebeleggers leveren zowel koersdalingen als -stijgingen mogelijkheden op.

Ontwikkeling Bitcoin en andere munten

Overigens geeft ING in hetzelfde bericht aan dat maar 10 procent van de Nederlandse beleggers crypto-munten als een lange termijn belegging zien en als een toekomstige vervanging van het huidige geld. De rest ziet cryptocurrency toch vooral als een gokje. Een gokje dat in het begin van 2018 even tegenvalt door de negatieve koersontwikkeling. Toch is de 10 procent die het als een echt lange termijn fenomeen ziet erg interessant. Na de huidige bearmarkt voor de cryptocoins zou er met deze groep een periode kunnen komen van een wellicht wat minder explosieve, maar wel langdurige groei. Overigens zit ondanks alle negatieve berichten de Bitcoin wel weer gewoon boven de 10.000 dollar. Iets dat eind vorig jaar nog een absolute Bitcoin mijlpaal betekende.

Meer zakelijk en technologie nieuws

  • De Telegraaf meldt dat de huidige aandeelhouders van Stage Entertainment – het musicalvehikel van Joop van den Ende – onderzoek doen naar een beursgang. Het bedrijf zou om en nabij een miljard dollar waard zijn en Goldman Sachs is ingehuurd om de haalbaarheidsstudie uit te voeren.
  • In het ‘eten-en-gegeten-worden verhaal’ rondom Qualcomm heeft chipconcern Broadcom zijn overnamebod op Qualcomm met 3 dollar per aandeel verlaagd. Dat lagere bod heeft te maken met het feit dat Qualcomm in de tussentijd zelf haar overnamebod op Nederlandse NXP Semiconductors verhoogde. Curieus is wel dat Qualcomm het eerdere bod van Broadcom juist als te laag heeft afgewezen. De chipgiganten zijn er nog niet uit.
  • Amsterdam is populair voor beursintroducties. Ook het Zuid-Afrikaanse mediaconcern Naspers overweegt volgens topman Bob van Dijk een beursgang in Amsterdam. Niet voor het hele bedrijf maar voor bepaalde onderdelen. Nederland is een aantrekkelijk alternatief voor bijvoorbeeld de technologiebeurs Nasdaq waar een aandelen introductie veel meer tijd en geld kost.
  • En nu we toch bezig zijn, heeft Siemens bekendgemaakt dat de al eerder aangekondigde beursgang van de gezondheidstak Healthineers nog voor de zomer gaat plaatsvinden.
  • Minder goed nieuws van het Duitse autofront. Inmiddels wordt ook het o zo degelijke Daimler genoemd door sjoemelsoftware onderzoekers. In bepaalde modellen zou software zijn aangetroffen die de apparatuur om schoner te rijden na 26 kilometer uitschakelt. Als je je Mercedes dus alleen gebruikt om boodschappen te doen bij de buurtsuper is hij heerlijk fris, daarna wordt het minder.

Handel met China in klein dipje deze maand

De handel met China zat deze week in een dip. Niets structureels overigens, maar tegelijkertijd is het geen onbelangrijk nieuws als de handel met een land waar een vijfde van de wereldbevolking woont en werkt zo’n maand lang is ontregeld. Hoe zit dat?

De handel met China

handel met chinaHoe zit het tegenwoordig met het belang van de Chinese economie? Eeuwen terug vormde China een grootmacht van formaat. Niet voor niets trok Marco Polo al de halve wereld over om kennis te gaan maken en een handelsroute op te zetten. Maar vele eeuwen later was er van die macht weinig meer over en zagen we het land toch vooral als een achtergebleven gebied met heel veel mensen.

Inmiddels is de Chinese dominantie weer terug. Op een intelligente manier heeft men een omslag gemaakt van een falend communisme naar een praktische combinatie van socialisme en kapitalisme. Een pragmatische aanpak die ooit door Deng Xiaoping als volgt werd uitgelegd:

“Het maakt niet uit of de kat wit of zwart is, als hij maar muizen vangt.”

Inmiddels zijn Chinese bedrijven zeer succesvol en wordt de handel met China steeds belangrijker voor het Westen. En dan is het dus bijzonder als we bedenken dat de Chinese handel rond deze periode eigenlijk wekenlang op slot gaat. Want 16 februari is het Chinees Nieuwjaar gevierd. Deze periode gaat gepaard met veel festiviteiten en ook een enorme volksverhuizing. Want werknemers in de steden bezoeken deze weken massaal hun familie en vrienden elders in China. Ook is het de tijd van de bonussen en in veel gevallen is het nog maar de vraag of een werknemer na de feestperiode nog terugkomt bij een bedrijf.

Impact op westerse economie

In een reportage van de NOS wordt het effect getoond op de westerse economie. Complete bedrijfstakken hebben problemen omdat China niet meer levert en onbereikbaar is. Naarmate de economie van het land steeds groter wordt, zal het effect hiervan ook steeds groter worden. Binnenkort trekt de handel met China dus weer aan – kansje voor de binaire opties belegger? – en komt de economische reus weer tot leven. Maar de vraag blijft of deze jaarlijkse sluitingsperiode mogelijk blijft als China echt de dominante marktmacht wordt. Ok, wij vieren ook kerst en oud & nieuw, maar drie of vier weken de deuren gesloten? Dat houdt een keer op.

Techologiebedrijf Bynder neemt Webdam over

Wie kent het Nederlandse technologiebedrijf Bynder? Inderdaad, dit is een wat minder bekende naam maar daarom niet minder interessant. Bynder houdt zich bezig met digital asset management, ofwel het beheer van grote hoeveelheden foto’s, video’s en andere digitale content. Bij veel bedrijven gaat tegenwoordig enorm veel tijd verloren aan het terugvinden van de juiste bestanden. Een probleem dat de komende jaren alleen maar groter wordt als er geen goede oplossingen voor worden ontwikkeld. Daarop richt Bynder zich en met Webdam neemt het de directe concurrent om het marktleiderschap over. Webdam is marktleider in de Verenigde Staten en was eigendom van Shutterstock, dat aan de beurs in New York staat genoteerd.

Meer beursnieuws

  • Kraft Heinz, eerder in het nieuws vanwege de overnamepoging bij Unilever, heeft het recente kwartaal een grote winstsprong gemaakt. Die had echter voornamelijk te maken met de Amerikaanse belastinghervormingen. Als je dat effect weg filtert, waren analisten zelfs ontevreden over de stagnerende prestaties van het concern.
  • Zoals veel andere bedrijven zag Coca-Cola de winst juist eenmalig inzakken door de belastingaanpassingen. Het bedrijf kwam niet alleen in de rode cijfers terecht maar heeft ook een teruglopende afzet omdat het een aantal bottelactiviteiten heeft verkocht.
  • In een week waarin de Bitcoin weer boven de 10.000 dollar klom, kondigde Western Union aan dat het de Ripple infrastructuur gaat testen voor internationale geldtransacties. Weer een belangrijke toevoeging aan het lijstje banken dat deze cryptomunt – of in ieder geval de onderliggende Ripple blockchain – gaat gebruiken voor echte financiële transacties.
  • Air France-KLM presenteerde de jaarcijfers over 2017. De operationele winst van 1,4 miljard euro is in de praktijk een nettoverlies van 275 miljoen euro geworden. Oorzaak is een eenmalige pensioenreservering van meer dan een miljard euro die de combinatie moest nemen. Desondanks gaat het operationeel goed, al zijn er zorgen over de olieprijs en de zware concurrentie. In de markt blijven geruchten rondgaan over de interesse van Air France-KLM in het failliete Alitalia. Het concern blijft dit echter tegenspreken.

 

Beurscorrectie geen reden tot zorg

De beurscorrectie van afgelopen week was even schrikken voor veel beleggers. Zeker de groep beleggers die na de crisis voor het eerst geld in aandelen en opties heeft gestoken, moest even slikken toen deze week de beurzen stevig in het rood gingen. Toch lijkt paniek niet op zijn plaats.

De beurscorrectie deze week

beurscorrectieMaandag daalde de Dow Jones index met meer dan 4 procent, een daling die we sinds 2011 niet meer hadden meegemaakt. Aan het eind van de week stond de index op 5,2 procent verlies. Dichter bij huis stond ook de AEX zwaar in het rood met maar liefst 5,7 procent. Toch zien de meeste analisten het als een logische beurscorrectie na een jaar waarin de Dow Jones meer dan 25 procent won en de AEX 15. In een koersanalyse geven verschillende adviseurs aan dat een scherpe daling er eigenlijk altijd wel bij hoort en dat het afgelopen jaar juist ongewoon rustig was:

“Beleggers zijn misschien verwend geraakt met koersen die rustig stegen. In de afgelopen 20 jaar was het vrijwel altijd zo dat de beurs minstens een keer 10 procent achteruitging.” (Jim Tehupuring, portefeuillemanager bij Probeleggen)

Directe aanleiding voor de correctie op de Dow Jones lijken de stijgende rentes op staatsobligaties in de VS. Daarmee wordt altijd een deel van de beleggers uit de aandelen naar de veilige obligatiemarkt gelokt. Ook angst voor inflatie in de VS en verdere renteverhogingen op leningen voedt dat sentiment. Het geeft extra perspectief voor de Europese aandelen. Die daalden mee met het Amerikaanse beursgedrag, maar lijken op zichzelf minder kwetsbaar omdat de Europese economie zich goed ontwikkelt. Geen reden tot paniek dus. Maar voor een belegger in binaire opties wellicht wel wat snelle kansen.

Huizenbubbel wordt snel opgeblazen

Nu er jarenlang weinig huizen zijn bijgebouwd, lijkt er weer een heuse vastgoedbubbel te ontstaan. Zeker in onze Randstad draait de huizenmarkt volledig het rood in, maar de effecten ervan spreiden zich als een olievlek uit door de rest van het land. Ook van oudsher minder populaire stadsdelen als Ondiep in Utrecht, de Stationsbuurt in Den Haag en de Bijlmer in Amsterdam zagen enorme prijsstijgingen. Waarbij het niet alleen om particuliere kopers gaat, maar ook om investeerders. In de Haagse Stationsbuurt stegen de prijzen sinds 2013 zelfs met 110 procent.

Overig beursnieuws deze week

  • De cryptomarkt lijkt afgelopen dinsdag een dieptepunt bereikt te hebben waarbij de Bitcoin terug zakte tot net boven de 6000 dollar. Inmiddels stijgen de meeste munten weer.
  • De overname van Qualcomm door branchegenoot Broadcom is nog niet rond. Ook een verhoogd bod van de chipgigant is door Qualcomm afgewezen.
  • Unilever heeft een onderdeel afgestoten. De Franse producent van bakproducten Alsa werd overgedaan aan Dr. Oetker.
  • De winst van Tata Steel over het afgelopen kwartaal lag vier keer hoger dan hetzelfde kwartaal een jaar eerder. Desondanks zijn beleggers met een winst van 164 miljoen euro bij een omzet van 4,2 miljard euro nog niet heel enthousiast.
  • We berichtten vorige week over de juridische strijd over de technologie voor zelfrijdende auto’s. Die zaak liep met een sisser af. Uber heeft eieren voor zijn geld gekozen en geschikt voor een bedrag van naar verluidt een kwart miljard dollar.
  • Goed nieuws van het online en mediafront. Twitter heeft voor het eerst in zijn bestaan winst geboekt, 91 miljoen dollar in het 4e kwartaal van 2017. En Snapchat presenteerde betere cijfers dan verwacht over het afgelopen kwartaal. Van winst is echter nog geen sprake, het nettoverlies bedroeg 350 miljoen dollar.
  • Elon Musk vierde met zijn bedrijf Space X deze week een succes met de lancering van zijn Falcon Heavy raket. Spectaculair was de payload aan boord. Niet het gangbare blok testbeton, maar een Tesla Roadster met chauffeur Starman. Meer down to earth had Tesla aanmerkelijk minder goed nieuws. Het op gang krijgen van de Model 3 productie blijft geld kosten. Het bedrijf rapporteerde het grootste kwartaalverlies ooit (675 miljoen dollar).

 

Technologie aandelen blijven interessant

Veel aandacht voor de grote technologie aandelen deze week. De technologiereuzen vormen de motor voor veel technische ontwikkelingen.

Overigens domineren ze niet alleen de beursberichten, maar ook het ‘court news’. Kijk even mee.

Nieuws over de technologie aandelen

technologie aandelenAls je belegt in technologie aandelen was dit een belangrijke week voor je. Want drie belangrijke tech-reuzen presenteerden hun kwartaalcijfers:

  • Van de drie was Amazon misschien wel het succesvolst. Het bedrijf is zijn roots als webwinkel allang ontgroeid en maakt onder andere naam met de eerste onbemande supermarkt ter wereld. Je checkt in en daarna kun je rondlopen waarbij een mix van nieuwe technologieën feilloos registreert en afrekent wat je meeneemt. Ondertussen maakt het bedrijf structureel winst met zijn clouddiensten. Amazon maakte op een omzet van 60 miljard dollar een winst van 2 miljard dollar.
  • Apple is uiteraard nog een maatje groter met een omzet van 88 miljard dollar en 20 miljard dollar winst. De iPhone X lijkt het behoorlijk te doen, maar de markt maakt zich zorgen over het marktpotentieel van de nieuwe speaker, de HomePod. Er zijn twijfels of die het kan bolwerken tegen concurrenten Amazon Echo en Google Home.
  • Waarmee de laatste van de technologie aandelen is genoemd, Google. Moederbedrijf Alphabet worstelt steeds meer met het verdienmodel van de advertenties, met name omdat die op mobiele apparaten veel minder opbrengen. De afgenomen winst bij een omzet van 32 miljard dollar zorgde voor dalende aandelenkoersen. Overigens is Google wel nadrukkelijk aan het verbreden, zodat de traditionele advertentie-inkomsten minder belangrijk zullen worden.

Opsplitsing van technologie aandelen?

De kwartaalresultaten vormen een belangrijke graadmeter hoe het er voor staat met deze sector. Belangrijkste vraag in veel landen is hoe men dient om te gaan met de dominantie van deze partijen. Hoe zorg je dat in de enorme schaduw van deze reuzen ook nog andere bedrijven kunnen groeien? Zijn dit straks de enige serieuze technologie aandelen die stijgen? Dat kan de bedoeling niet zijn. Zitten er wellicht gedwongen opsplitsingen aan te komen? Er wordt op veel plaatsen wereldwijd over gesproken.

De strijd tussen Google en Uber om de zelfrijdende auto

Ik noemde net Google al even. Een van de nieuwere activiteiten van het bedrijf is de zelfrijdende auto. Komende week begint er een rechtszaak die voor de toekomst van deze innovatie erg belangrijk zal zijn. Er hangt veel van af voor Google en al helemaal voor Uber. Volgens insiders is de uitkomst voor Uber zelfs van levensbelang. Dit bedrijf zet in op een toekomst met zelfrijdende taxi’s omdat alleen dat bedrijfsmodel rendabel lijkt te krijgen.

Inzet van de rechtszaak is hoe Uber aan haar technologie is gekomen. Sleutelfiguur is Anthony Levandowski. Hij is bij Google betrokken geweest bij de ontwikkeling van de technologie om auto’s zelfstandig te laten rijden. Google doet dit via haar dochteronderneming Waymo. Belangrijk element van de technologie is Light Detection and Ranging (LiDAR), een lasersysteem dat de omgeving van de auto scant en als het ware de ogen van een zelfrijdend voertuig vormt.

Levandowski bleek tegelijkertijd ook een eigen bedrijf te hebben opgericht dat later door Uber is overgenomen. In die periode heeft hij 14.000 documenten van Google meegenomen. Een miljard aan R&D investeringen lijkt op die manier bij concurrent Uber te zijn terechtgekomen. Wordt vervolgd.

Cryptocurrency onrust

De bezitters van Bitcoins, Ripples, Ethers en andere digitale munten hebben een onrustige week achter de rug. De koersen daalden zeer scherp, maar herstelden daarna gelukkig ook weer enigszins. Rode draad in veel koersbewegingen is de onzekerheid over hoe overheden in verschillende landen omgaan met de handel in de munten. Veel overheden zoeken naar een vorm van regulering. Zodat de handel betrouwbaar wordt voor het grote publiek en de overheid de handel kan controleren en belasting kan heffen. Uiteindelijk kan een gereguleerde handel nog wel eens een boost betekenen omdat nog veel meer mensen dan durven in te stappen.

Meer beursnieuws

  • Airbnb liet via een blog weten dit jaar nog niet naar de beurs te gaan.
  • Alibaba zag de omzet alweer toenemen en kondigde ook aan een belang van 33% te nemen in Ant Financial, de financiële dienstverlener.
  • We meldden vorige week de waarschijnlijke beursgang van Adyen. Deze week werd bekend dat het bedrijf het betalingsverkeer voor veilingsite eBay gaat verzorgen.
  • Zowel Microsoft als Qualcomm kondigden een kwartaalverlies aan. Dat heeft niets te maken met economische tegenslagen, maar met de herziening van het Amerikaanse belastingstelsel waarvoor de bedrijven voorzieningen moesten nemen. Ook de Deutsche bank had hier in de VS last van.

World Economic Forum 2018 in Davos

Afgelopen week verzamelden de wereldleiders zich in Davos voor het jaarlijkse World Economic Forum. Een verzameling van politieke leiders en ceo’s die de wereldeconomie met elkaar doornemen.

ook koningin maxima bezocht world economic forum 2018 davosDonald Trump en zijn peers van andere landen waren er, maar ook Koningin Maxima was aanwezig rond om als VN-vertegenwoordiger aandacht te vragen voor de financiering van economische groei in ontwikkelingslanden (via bijvoorbeeld microkredieten)

Start Trump een handelsoorlog na het World Economic Forum?

Hoewel het World Economic Forum natuurlijk bedoeld is om een gezamenlijke visie op wereldproblemen te krijgen en samen oplossingen te bedenken, lijkt Trump erna toch direct een handelsoorlog te starten. Hij kondigde daags voor het World Economic Forum aan dat hij importheffingen gaat opleggen op onder andere zonnepanelen en wasmachines. Dat klinkt als algemene maatregelen, maar zonnepanelen komen voornamelijk uit China en wasmachines voor het overgrote deel van Zuid-Koreaanse bedrijven als LG en Samsung. Het besluit zou dus zomaar een handelsoorlog met Azië kunnen inluiden. Of de Verenigde Staten er overigens baat bij hebben is nog maar zeer de vraag, zo lees je in deze heldere analyse van Trumps importmaatregelen.

Gaan cryptomunten gereguleerd worden?

Veel cryptomunten zijn de afgelopen weken behoorlijk wat van hun waarde kwijtgeraakt. Nu zat er wellicht ook wat lucht in door de snelheid waarmee in december de koersen ontploften. En nog steeds staan munten als de Bitcoin, Ethereum en Ripple op niveaus waarvan we twee maanden terug niet durfden te dromen. Deel van de terugval heeft overigens te maken met het gebrek aan regulering. De Bitcoin en meeste andere munten zijn ontstaan vanuit een filosofie dat er directe elektronische betaling tussen gebruikers mogelijk wordt, waarbij banken en overheden geen rol spelen. Nu het fenomeen groot wordt en er steeds meer in wordt belegd, vragen regelgevers zich toch af of en hoe ze deze markt moeten controleren. Ook onze tweede kamer hield deze week een hoorzitting over het fenomeen. Voordeel is wel dat als er eenmaal Europese regelgeving is, het plotseling nog wel eens harder zou kunnen gaan met de ontwikkeling.

Neem Tencent Twitter over?

Heb je aandelen Twitter? Tijd om het nieuws goed te gaan volgen. Het Chinese technologiebedrijf Tencent schijnt Twitter in te willen lijven. Tencent is het bedrijf achter WeChat. WeChat is een combinatie van een social media applicatie à la Facebook en allerlei andere online toepassingen, messaging en betalingsdiensten. Het heeft om en nabij een miljard gebruikers. Sowieso zit het Twitter aandeel in de lift, want er zijn ook positief gestemde marktprognoses. Het enige vlekje was het vertrek van operationeel directeur Anthony Noto. De eerder verwachte overname door Salesforce is overigens van de baan. Ook Google en Walt Disney haakten in een eerder stadium af.

Computerfabrikant Dell naar de beurs?

“Dell is toch een aantal jaar geleden door Michael Dell weer van de beurs gehaald?” denk je wellicht als je dit leest. Klopt, maar er gaan geruchten dat het bedrijf nu toch weer een beursgang overweegt. Er is ook het een en ander veranderd. Het bedrijf is minder gericht op kostenefficiëntie en wil weer meer inzetten op groei. Ook zijn door eerdere overnames dataopslagbedrijf EMC en softwareproducent VMware onderdeel geworden van het concern. Overigens wordt er ook gekeken naar de mogelijkheid om het cloudbedrijf Pivotal Software apart naar de beurs te brengen. Dat zou 7 miljard kunnen opbrengen.

Meer beursnieuws

  • Shell doet het niet goed in de publieke opinie door een melding in het jaarverslag die de indruk wekt dat het bedrijf zich heeft ingedekt tegen de aardbevingsschadeclaims bij de NAM (waar Shell een aandeel in heeft).
  • Veel rumoer op het gebied van digitale betalingen. Alle aandacht gaat natuurlijk uit naar de Bitcoin en andere cryptomunten, maar er zijn ook andere bewegingen. Zo studeert de Japanse technologiereus Softbank op de ontwikkeling van een wereldwijd digitaal betalingssysteem. Daarmee gaat het de strijd aan met onder andere PayPal, Apple Pay en het Chinese Alipay.
  • De Amerikaanse derivaten waakhond CFTC gaat volgens anonieme bronnen miljoenenboetes uitdelen aan de Europese banken Deutsche Bank, UBS en HSBC. Ze worden bestraft vanwege het manipuleren van koersen van futures.
  • Er verscheen een optimistisch marktrapport over Amazon. Analist Tom Forte van DA Davidson verwacht dat het aandeel kan stijgen van 1500 dollar naar 1800 dollar.
  • Minder enthousiast zijn analisten over Starbucks. Daar groeit de omzet nog wel omdat er steeds nieuwe filialen worden geopend, maar bij bestaande vestigingen daalt na een jaar de omzet en ook in Europa namen de bezoekersaantallen af. Ofwel, na een jaar lang regelmatig een pretentieuze Latte Macchiato, krijg je enorme behoefte aan een ouderwetse bak koffie bij een simpel koffietentje.
  • Qualcomm is regelmatig in het nieuw. Het bedrijf is bezig om het Nederlandse NXP Semiconductors over te nemen en is zelf kandidaat om overgenomen te worden door Broadcom. Deze week kwam daar het nieuws bij dat het bedrijf bijna een miljard euro boete krijgt van de Europese Commissie vanwege het misbruik maken van haar dominante marktpositie in een overeenkomst met Apple
  • Het industrieconcern GE schrijft zeer rode cijfers over het vierde kwartaal van 2017. Oorzaak ligt met name in de energietak, waar de moeilijke tijden voor gas en olie het bedrijf zwaar raken.